Obezite yalnızca estetik bir problem değil; diyabet, yüksek tansiyon, uyku apnesi, kalp-damar hastalıkları ve eklem problemleri gibi birçok hastalıkla ilişkili kronik bir sağlık sorunudur.
Kilo verme yöntemlerinin yeterli olmadığı ve uygun tıbbi kriterlerin bulunduğu bazı hastalarda bariatrik cerrahi (obezite cerrahisi) gündeme gelebilir.
Bu noktada hastalarımın sık sorduğu sorulardan biri de şudur:
“Tüp mide ameliyatını SGK karşılıyor mu?”
Kısa cevap: Belirli şartların karşılanması halinde bariatrik cerrahi SGK kapsamında değerlendirilebilir. Ancak yalnızca kilolu olmak veya ameliyat olmak istemek SGK uygunluğu için yeterli değildir.
SGK Sağlık Uygulama Tebliği’nde (SUT) obezite cerrahisi için temel kriterlerden biri Vücut Kitle İndeksi (VKİ/BMI) değeridir.
VKİ 40 kg/m²’nin üzerinde olan kişilerde, tıbbi endikasyonun sağlık kurulu tarafından değerlendirilmesi gerekmektedir.
Sağlık kurulunda;
uzmanlarının yer alması ve bariatrik cerrahi için tıbbi endikasyonun raporda belirtilmesi gerekir.
Evet, ancak bu grupta eşlik eden belirli hastalıkların bulunması gerekmektedir.
SGK düzenlemesinde VKİ 35–40 kg/m² arasında olan hastalarda dikkate alınan eşlik eden hastalıklar arasında;
yer almaktadır.
Bu hastalarda sağlık kuruluna, mevcut eşlik eden hastalıkla ilgili branş uzmanının da katılması gerekir.
Ayrıca sağlık kurulu raporunda, uzman kontrolünde en az 6 ay yaşam tarzı değişikliği ve/veya medikal tedavi uygulanmasına rağmen yeterli kilo kaybı sağlanamadığının belirtilmesi gerekmektedir.
Vücut Kitle İndeksi, kişinin kilosunun boyunun metre cinsinden karesine bölünmesiyle hesaplanır:
VKİ = Kilo (kg) / Boy² (m²)
Örneğin 120 kg ağırlığında ve 1,70 m boyunda bir kişinin VKİ değeri yaklaşık 41,5 kg/m²’dir.
Ancak VKİ’nin tek başına ameliyat kararı vermek için yeterli olmadığını özellikle belirtmek gerekir. Hastanın genel sağlık durumu, obeziteye eşlik eden hastalıkları, önceki kilo verme girişimleri ve ameliyat riskleri birlikte değerlendirilmelidir.
Hayır. VKİ kriterinin karşılanması tek başına yeterli değildir.
SGK kapsamında obezite cerrahisinin gerçekleştirilebilmesi için gerekli sağlık kurulu raporunun düzenlenmesi ve işlemin SUT’ta belirtilen koşullara uygun bir sağlık kuruluşunda gerçekleştirilmesi gerekir.
SUT’a göre obezite cerrahisinin yapılacağı sağlık tesisinde ayrıca tescilli üçüncü seviye erişkin yoğun bakım servisi, endoskopi ünitesi ve obezite hastalarına uygun ameliyathane altyapısı ve cerrahi donanım bulunmalıdır.
Burada “SGK açısından bariatrik cerrahiye tıbbi uygunluk” ile “ameliyatın yapılacağı hastanede hastanın ödeyeceği ücret” birbirinden ayrılmalıdır.
Hastanın SGK’nın obezite cerrahisi kriterlerini karşılaması, her özel hastanede ameliyatın tamamen ücretsiz yapılacağı anlamına gelmez.
Hastanenin SGK ile sözleşme durumu, uygulanacak işlem ve hastanenin ücretlendirme koşulları ayrıca değerlendirilmelidir. Bu nedenle ameliyat planlanmadan önce hem tıbbi uygunluğun hem de SGK/ücretlendirme koşullarının hasta özelinde kontrol edilmesi önemlidir.
Bunu anlamanın ilk adımı, VKİ’nizi hesaplamak ve varsa obeziteye eşlik eden hastalıklarınızı (diyabet, hipertansiyon, uyku apnesi, eklem problemleri gibi) gözden geçirmektir.
Ancak bu yalnızca bir ön fikir verir.
SGK uygunluğu; muayene, gerekli tetkikler ve ilgili branş uzmanlarının yer aldığı sağlık kurulu değerlendirmesi sonucunda belirlenir. VKİ değeriniz sınırda olsa bile, eşlik eden hastalıklarınız ve genel sağlık durumunuz bu değerlendirmede belirleyici olabilir.
Şunu da unutmamak gerekir: Bariatrik cerrahide asıl soru “SGK karşılıyor mu?” değil, “Bu ameliyat benim için tıbbi olarak gerekli ve uygun mu?” sorusudur. SGK kriterleri de zaten bu tıbbi değerlendirmenin bir parçasıdır.
Bu nedenle kendi durumunuza ilişkin kesin cevap, ancak hekim muayenesi ve sağlık kurulu değerlendirmesi sonrasında verilebilir.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tanı veya kişiye özel tedavi önerisinin yerine geçmez. SGK Sağlık Uygulama Tebliği (SUT) koşulları zaman içinde güncellenebilir; güncel kriterler ve geri ödeme koşulları, ameliyat planlanmadan önce hasta özelinde teyit edilmelidir.
